pianospel
welkom en mededelingen
zingen Joh. de Heer 57 ‘Er komen stromen van zegen’
stil gebed
votum en groet
aanvangstekst ‘Wij zijn allen gedoopt in één Geest en zijn daardoor één lichaam geworden, wij zijn allen van één Geest doordrenkt, of we nu Joden of Grieken zijn, of we nu slaven of vrije mensen zijn.’ (1 Korinthe 12:13)
zingen (met combo) Hemelhoog 539 'Hier in uw heiligdom'
geloofsbelijdenis met de woorden van vraag en antwoord 88-91 uit de Catechismus van Genève over de betekenis van de Heilige Geest
zingen Psalm 143:8,9 ‘Laat ’s morgens uw genade dagen’
gebed om de verlichting met de Heilige Geest
zingen (met combo kinderlied) Hemelhoog 231 'Ik moet weggaan'
kindermoment
‘Er is er een jarig hoera hoera, dat kun je wel zien dat is zij.’
'Zij leve lang, hoera hoera!’
Ja, wie is er vandaag jarig? Wie is die zij?
Het is vandaag de verjaardag van de:
Pinksteren is de verjaardag van de kerk!
Met Pinksteren werd de kerk geboren, zou je kunnen zeggen. Toen ontstond de kerk. Met al die mensen die tot geloof kwamen, die bij elkaar gingen komen, die samen kerk waren en bleven. En er zijn er steeds meer bij gekomen. Over heel de wereld. Ook hier in Gouda.
Vandaag vieren we de verjaardag van de kerk. Dat is een feest. Het is een feest dat er een kerk is, toch? Stel je voor dat je helemaal in je eentje moest geloven, zonder anderen. Houd je dat vol? Ik denk het niet. Door de Heilige Geest is er een kerk en mag jij er ook bijhoren. En ik. En omdat die verjaardag er is, omdat het een feest is om te geloven en bij de kerk, bij de Here Jezus te horen, trakteer ik vandaag ook. Een lolly, rood natuurlijk, want dat is de kleur van Pinksteren, de kleur van het vuur van de Geest. En de lolly is in de vorm van een vrucht, een kers. Want dat hoort ook helemaal bij de Geest: dat er iets in ons leven gaat groeien en bloeien en rijpen. De vrucht van de Heilige Geest, en dat is niets anders dan de mooie kanten van Jezus, dat we een beetje op Hem gaan lijken.
Een goede kindernevendienst en tot straks.
schriftlezing 1 Joël 3:1-5
zingen Lied 678:4,5,6 ‘Daarna doet God de hoge hemel open’
schriftlezing 2 Handelingen 2:1-16
zingen Lied 678:7,8,9 ‘Zij zullen allen op de dag des Heren’
tekstlezing ‘Daarna zal zich dit voltrekken: Ik zal mijn Geest uitgieten over al wat leeft. Jullie zonen en dochters zullen profeteren, oude mensen zullen dromen dromen, en jongeren zullen visioenen zien; zelfs over slaven en slavinnen zal ik in die tijd mijn Geest uitgieten.’ (Joël 3:1,2)
verkondiging Thema: Grenzeloos
Gemeente van Jezus Christus,
Onze kinderen wisten het en weten het: op vakantie bezoeken we ook de nodige kerken.

Neem deze: de Basiliek Sainte-Marie-Madeleine van Vézelay. Deze schitterende kerk ligt boven in dit dorpje (want meer is het niet) in de Franse Bourgogne. Hij ligt aan de pelgrimsroute naar Santiago de Compostella. Vele pelgrims deden deze kerk aan op hun lange tocht en kwamen er op adem.
Wij gingen er niet lopend heen, maar met de auto. Buiten het dorpje parkeerden we die en liepen door het smalle straatje, dat behoorlijk steil omhoog gaat, naar de kerk. Zo ga je letterlijk op naar de kerk! Hier ziet u ‘m dichterbij

De kerk is een schitterend voorbeeld van de Romaanse bouwkunst. Boven de hoofdingang is er een zgn. timpaan – een halve cirkel zeg maar, met daarin een afbeelding van het laatste oordeel, die zeggen wil: het gaat hier in de kerk wel over allesbeslissende zaken, over je eeuwige bestemming!
Als je dan naar binnengaat en in de hal staat zeg maar, zie je nog een timpaan:

Pas als je daar onderdoor bent gegaan, sta je in de eigenlijke kerk. Maar iedereen blijft daar staan, want het is werkelijk magnifiek!
Dit timpaan vertelt het Pinksterverhaal. Middenin zie je Christus, zittend op de troon. Vandaaruit houdt hij zijn handen geopend, om uit te delen. Uit zijn handen komen – en vooral links is dat goed te zien - stralen, oftewel de Heilige Geest, die Hij zendt naar de twaalf apostelen onder Hem. Maar niet alleen aan die discipelen, ook aan allerlei kleiner afgebeelde mensen daaronder en halfrond om de discipelen heen. Dat stellen de volken voor, alle mensen in hun verscheidenheid. Zo ruim, zo grenzeloos, is de betekenis van Pinksteren. Alle mensen, alle volken, mogen delen in diezelfde Geest, die Jezus uitdeelt, of moet ik zeggen: uitstort?! Want linksboven Jezus’ hand zie je golfjes. Alsof het daar water is… Ja, het levende water! Symbool van de Heilige Geest, die Jezus uitstort, die Hij uitgiet.
En zo zijn we bij onze tekst uit Joël. Ook echt een tekst voor Pinksteren. Vooral omdat Petrus zelf daar zijn Pinksterpreek mee begint: ‘Wat jullie nu meemaken, beste mensen, is de vervulling van die profetie van Joël.’ Hij mocht het namens de Here God al doorgeven: ‘Ik zal mijn Geest uitgieten over al wat leeft.’ Uitgieten, dat is iets anders dan druppelen. De Herziene Statenvertaling spreekt zelfs over ‘uitstorten’. Dat is met bakken tegelijk, zeg maar.
Toen wij die kerk in Vézelay en het dorpje bekeken hadden, betrok de lucht en sneller dan we verwacht hadden, begon het te hozen van de regen. Ja, het kwam echt met bakken uit de hemel. Helemaal doorweekt kwamen we bij de auto aan. Daar hadden we toch niet op gerekend!
‘Nou’, zegt Joël, ‘bij de Heer mag je zulke overvloed wel verwachten. Want Hij is niet spaarzaam met zijn Geest. Hij giet die uit. Hij stort die uit. Over al wat leeft. Niemand hoeft overgeslagen te worden. Dus u niet, jij niet, ik niet.
Als we maar in die stroom gaan staan. Ons laten overgieten met de Geest. ‘Als je nat wil worden, moet je in de regen gaan staan’, is niet voor niets een oud gezegde. Dat geldt zeker ook voor de Heilige Geest. ‘Laat je vervullen met de Heilige Geest’, schrijft Paulus in één van zijn brieven. Hij schrijft dat in de tegenwoordige tijd. Met andere woorden: die vervulling is niet eenmalig, maar moet telkens weer gebeuren. Waarom? Omdat wij lek zijn, gemeente! Dus laat je vervullen met de Geest, ga in de regen, in de stroom van de Geest, staan. Dan gaat er echt wat gebeuren…
Joël schetst dat in zijn profetie: ‘Jullie zonen en dochters zullen profeteren, oude mensen zullen dromen dromen en jongeren visioenen zien.’ Er is over de werking van de Heilige Geest heel veel te zeggen – die is zo veelzijdig - maar we houden ons vanmorgen bij wat de tekst aanreikt. Dat is al zo groots!
Tijdens de recente Groot Huisbezoeken stonden we stil bij Numeri 11, waar Mozes verzuchtte in de woestijn: ‘Legde de HEER zijn Geest maar op heel het volk! Profeteerde iedereen maar!’ Toen leek dat beperkt te blijven tot Mozes zelf en de 70 oudsten, de volksvertegenwoordigers. Maar Mozes sprak wel een diep verlangen uit: ‘Daalde die Geest maar op iedereen neer, ging het hele volk maar profeteren.’ En nu mag de profeet Joël doorgeven dat die wens van Mozes door God zelf bewaarheid wordt: ‘Zonen en dochters zullen profeteren, oude mensen dromen dromen en jongeren visioenen zien.’ Op heel het volk wordt de Geest gelegd en velen zullen gaan profeteren.
Wat is profeteren? Vaak wordt er gedacht dat dat een soort toekomst voorspellen is. Maar dat raakt toch niet de kern. Nee, profeteren is vooral Gods bedoeling in en achter situaties en gebeurtenissen zien. Het is door de Heilige Geest op dat moment uitspreken wat Gods wil is voor die situatie.
Bij Petrus in Handelingen 2, bij zijn profetische preek zeg maar, na de uitstorting van de Heilige Geest, dan is het vooral ook de Here Jezus in het volle licht zetten. Getuigen van zijn werk en van zijn komst.
Onze tekst vervolgt: ‘Oude mensen gaan dromen dromen.’ Dat is nog iets anders dan die gewone dromen die we vaak hebben. Dromen waarin we verwerken wat we overdag meegemaakt hebben of wat we graag zouden willen. Hier betreft het echt dromen waarin God spreekt, waarin Hij zich bekendmaakt.
En visioenen zien? Dat is meer zien dan het direct voor de hand liggende. Het is Gods zaak zien, in en achter de gebeurtenissen.
Weet je wat ik hier nou zo mooi aan vind? Dat de Heilige Geest allerlei grenzen doorbreekt. Grenzen die wij kennen: tussen mannen en vrouwen, tussen verschillende generaties, tussen oude en jonge mensen dus, maar ook tussen slaven en vrijen. Nu zouden we zeggen: verschil in positie en status. Aan zulke grenzen heeft de Geest dus lak, ‘want de Geest doorbreekt die grenzen die door mensen zijn gemaakt’, zingt een bekend lied.
Laten daarom mannen en jongens nooit minderwaardig over vrouwen en meisjes denken. Ook zij kunnen je zoveel te zeggen hebben. Doordat de Heilige Geest hen vervult en ze gaan profeteren, oftewel jou Gods bedoeling duidelijk maken. En omgekeerd is het natuurlijk ook waar. Ook mannen en jongens kunnen door de Geest worden aangeraakt.
En dat geldt ook voor oude mensen. Daar kan nog wel eens een beetje schamper over gedaan worden in de maatschappij en zelfs ook in de kerk. Dan gaat het bijvoorbeeld over die ‘ouwetjes’… en dat klinkt nogal geringschattend. Trouwens, ik hoor het oude mensen zelf ook wel eens zeggen: ‘Ach dominee, ik tel toch niet echt meer mee. Het gaat me veel te snel tegenwoordig. Aan zoveel kan ik niet meer meedoen, ook niet meer in meekomen. Ik sta echt aan de kant.’
De Here God denkt daar dus heel anders over! ‘Oude mensen zullen dromen dromen…’ Niet zomaar dromen, nee: dromen die iets van God duidelijk maken. Ouderen tellen bij Hem dus helemaal mee. U telt mee!’
Ik moest aan mijn eigen oma denken. Ze leeft niet meer, maar ze heeft een onvergetelijke indruk bij me achtergelaten. Hoe ze vertelde over haar wakker worden iedere morgen: ‘Dan doe ik mijn ogen open, Kees en dan kijk ik naar buiten en dan zeg ik tegen de Here: ‘Dank je wel. Dank je wel, Here dat je me weer een nieuwe dag gegeven hebt. En dat ik genieten mag van de schepping.’ Dat ze de Here God tutoyeerde, was geen oneerbiedigheid, maar juist uiting van de intieme relatie van een kind met haar hemelse Vader. Haar meisjesnaam was Weerheim. Haar verre voorgeslacht kwam uit Duitsland. Nou, Duitsers zeggen ook ‘Du’ tegen God, en geen ‘Sie’, want dat is veel te formeel en te afstandelijk. Zo dichtbij leefde mijn oma bij haar hemelse Vader dat ze ‘Dank je wel’ tegen Hem zei, dat ze alles met Hem deelde. Ook als ze ’s nachts niet slapen kon en al haar zorgen met God deelde. Maar er ook voor anderen was, voor mensen op de afdeling van het verzorgingshuis, waar ze woonde. Een overbuurvrouw op de gang, die het niet meer zag zitten. ‘Kom binnen’, zei mijn oma dan. ‘Neem die stoel en vertel maar: wat zie je niet meer zitten?’ En ze luisterde… Als dan bleek dat diegene zich te ver van God verwijderd voelde, dan ging ze vertellen over de liefde van God, over zijn reikwijdte, over de vastheid van zijn beloften. Zo spiegelde ze deze vrouw deze droom voor, die geen bedrog is. O nee!
Wat een betekenis mag je dan als oudere hebben. U ook, als u zo gastvrij bent, zo eerlijk bent over uw omgang met God, zo’n luisterend oor mag zijn voor anderen. Ook bijvoorbeeld voor je kleinkinderen…
Maar ook jonge mensen tellen helemaal mee: ‘Jongeren zullen visioenen zien.’ Dat wil zeggen: meer zien dan we met onze fysieke ogen zien. Echt iets van God ontdekken! Zulke jongeren kom ik tegen, in onze gemeente en daarbuiten. Jongeren die aangeraakt zijn door God en daar ook vol van zijn, die Jezus willen volgen, elke dag. Die in een tussenuur bij elkaar komen in een lokaal om te bidden: voor de school, voor medeleerlingen, voor anderen. Jongeren die op school met docenten een avond organiseren om meer van het geloof te delen. Jongeren die mij vragen stellen, waar ik flink door wakker geschud word. Jongeren die verder kijken dan wat er op hun smartphones verschijnt, die willen kijken met de ogen van Jezus: bewogen om anderen.
We leven ook in een bijzondere tijd, wat dat betreft, gemeente. Ik vertelde er pas met Hemelvaart al over. Over die ‘quiet revival’, die stille opwekking die gaande is. Met name onder jongeren. Jongeren die stukgelopen zijn op de prestatiedruk, op de innerlijke leegheid van onze tijdgeest. En ze ontdekken het christelijk geloof. Ze ontdekken de genade van Jezus Christus, die ons niet afrekent, maar waardoor we aanvaard worden. Ze zien hoe bepaalde influencers, sporters en andere identificatiefiguren openlijk voor hun geloof uitkomen. Ze gaan zich er zelf ook in verdiepen. Ze komen tot geloof en sluiten zich aan bij een kerk. Hoe mooi is dat! Is dat ook geen vervulling van die profetie van Joël? Laten we er God voor danken en klaarstaan om zulke jongeren, en andere toetreders te ontvangen…
‘Zonen en dochters die profeteren, oude mensen die dromen dromen, jongeren die visioenen zien.’ En weet je wat nou zo mooi is aan de kerk: dat daar al die verschillende mensen elkaar ontmoeten, daar één gezin zijn. Waar het best wel eens kan vonken en schuren. Dat komt in de beste families voor. Maar waar we toch ten diepste weten dat we aan elkaar gegeven zijn en elkaar ook niet kwijtwillen. En ik droom (!) van een kerk, waar we elkaar niet alleen tegenkomen, waar we niet alleen met elkaar in één ruimte zitten, maar waar we elkaar zien, met de ogen van ons hart. Waar we elkaar ontmoeten, van hart tot hart. Waar we van elkaar horen wat we van God hebben verstaan, hoe we zijn bedoeling in en achter de dingen ontdekken, hoe we zijn werkelijkheid zien in de dingen om ons heen. Wat kun je dan als jongere veel leren van een ouder iemand. Wat is het heerlijk als zo iemand ook naar jou luistert. En wat kun je als oudere aangestoken worden door het vuur van een jongere. Daar misschien ook best wel eens om glimlachen, maar vooral God dankbaar zijn dat Hij ook in jongere generaties werkt. Iemand op de ouderenbijbelkring zei: ‘Er wordt wel eens gemopperd op jongeren, maar ik kan er juist ook heel erg van genieten. Ik houd van hun eerlijkheid, van hun openheid, van hun enthousiasme, van hun leergierigheid. Ja, ik leer juist ook van hen!’ Prachtig, als er juist zo de ontmoeting is. Die wederkerigheid.
Van zo’n kerk, zo’n gezin van God, droom ik. En ik geloof dat het werkelijkheid kan worden, omdat zijn Geest is uitgestort. Niet maar een klein beetje, maar op al wat leeft!
Als we maar in die stroom gaan staan en er geen watervrees voor hebben zeg maar. Als we maar in die regenbui van de Geest blijven en niet onze paraplu opsteken: allerlei afweermechanismen hanteren. Nee, het is goed en nodig om doorweekt te worden, om vervuld te blijven. Dat wil de Geest aan ons kwijt! Juist ook hier in de kerk. Zeiden ze dat vroeger niet: ‘De kerkdienst is de werkplaats van de Heilige Geest’?!
Hier mogen we die vervulling zoeken en vinden. Hier mogen we elkaar ontmoeten. Elkaars dromen horen en visioenen verstaan. Beter: wat God ons duidelijk maakt, zodat we elkaar mogen bemoedigen, opscherpen en aanvuren. Om zo weer de wereld in te kunnen. Als gezondenen.
In die zin zou je verwachten dat die voorstelling op dat timpaan aan de binnenzijde van die kerk in Vézelay zou zitten, dat je die ziet als je de kerk uitgaat en de wereld in.
Maar nee, als we die afbeelding in ons op willen nemen, moeten we ons nog één keer omdraaien, en de kerk weer inkijken. Nog een laatste blik op die plaats waar we de doop ontvingen: de geweldige belofte die God al zo vroeg aan ons bevestigde, dat Hij ons met Zijn Geest overgieten wil. Die belofte die zo vast staat als een huis. De plaats ook waar zijn Woord opengaat en klinkt. Waar we de lof zingen. Waar we ons weer volbidden en het uitzingen. Ons daardoor laten stempelen, om zo verder te gaan. In de kracht van de Geest, met het gebed in ons hart:
Wek ons tot leven en wakker ons aan:
zet ons in vuur en in vlam.
Breng een herleving en moedig ons aan:
Heer, maak ons helemaal nieuw!
Amen
zingen (met combo) Hemelhoog 221 'De wind steekt op'
gedenken overleden gemeentelid
dankgebed en voorbeden
collectemoment
zingen Lied 695:1,3,5 ‘Heer, raak mij aan met uw adem’
zegen
pianospel